تالارهاي گفتمان انجمن بانیان جوان

نسخه کامل: شناخت بیماری لیشمانیوز یا سالک
شما در حال مشاهده نسخه تکمیل نشده می باشید. مشاهده نسخه کامل با قالب بندی مناسب.

لیشمانیوز یا سالک


لیشمانیوز بیماری انگلی است که توسط گونه های مختلف تک یاخته ای بنام لیشمانیا ایجاد میشود.
این بیماری در 88 کشور جهان که اکثرا کشورهای درحال توسعه هستند دیده می شود.

لیشمانیا توسط نیش گونه ای از پشه های خاکی منتقل می گردد و ممکن است به یکی از اشکال

لیشمانیوز پوستی (سالک ) ،
لیشمانیوز احشایی (کالاآزار)و
لیشمانیوز پوستی- مخاطی
دیده شود.بروز سالانه جهانی سالک 1 الی 1/5 میلیون نفر است.
دربعضی مناطق ایران جوشگاه یا زخم فعال سالک در 90 درصد کودکان تا بین 15 سالگی دیده میشود.

انگل عامل بیماری براثر نیش انواع گوناگون پشه های ریزی که به پشه ی خاکی یا پشه ی کوری معروف اند انتقال پیدا می کند.

معمولا در نواحی باز بدن ونقاطی که بیشتر در معرض گزش پشه است بروز می کند. گرچه ضایعه در نقطه ای از بدن ممکن است دیده شود.
اما نقاط پر موی بدن ازجمله سر و همچنین نواحی مخاطی کمتر دچار بیماری می شود.

انواع سالک:

سالک به دو شکل شهری و روستایی تقسیم می شود.
[/color]
نوع شهری یا خشک سالک ،
سالک بوسیله ی لیشمانیاتروپیکا
و
نوع روستایی یانوع مرطوب بیماری لیشمانیا ماژور ایجاد میشود.
این دو بیماری سالک تقریبا از هم متمایزند.

سالک خشک

شکل خشک بیماری سالک بایک جوش قرمز رنگ ،معمولا حدود8 الی 10 ماه بعداز گزش پشه در محل شروع میشود.
میزبان این نوع بیماری انسان است.
بعداز گذشت چند هفته یا چند ماه جوش اولیه فعال شده و رشد می کند و در این حالت ضایعه یا ضایعات بزرگتر می شوند و اطراف آنرا هاله قرمز رنگی می گیرد که کم کم قوام آن سفت می شود.
با گذشت زمان ضایعه نرم تر شده و مایع شفافی ترشح می کند و بتدریج ضایعه به صورت زخم باز در می آید.
زخم نوع خشک درد ندارد و ممکن است با خارش مختصری همراه باشد.
گره های لنفاوی اطراف زخم ممکن است متورم و دردناک شود.زخم بتدیج از وسط شروع به بهبود می کند و بعداز گذشت حدود 1 تا 2 سال کاملا بهبود می یابد وجوشگاهی با حدود مشخص و فرورفته با حاشیه ای نامنظم بجا می گذارد.
ممکن است از اطراف جوشگاه یک زخم قدیمی،ضایعه جدیدی شروع به پیشرفت کند.
این نوع ضایعه رسید وانس نامیده میشود.

در این ضایعات انگل به ندرت یافت میشود.تعداد و وسعت ضایعات در سالک نوع خشک معمولا محدود و کمتر از نوع مرطوب است.
بنابراین توصیه سازمان بهداشت جهانی WHO درمان این ضایعات را به منظور جلوگیری از انتشار بیماری باید در اسرع وقت انجام شود.
کانون اصلی ساک خشک در ایران شهرهای مشهد ،کرمان ، بم ، یزد و اصفهان می باشند.

شکل مرطوب

در این نوع سالک معمولا دوره ی نهفتگی بیماری کوتاهتر است و به چند هفته تا 2 ماه میرسد.
زخم نوع مرطوب با التهاب حاد شدید شروع و بتدریج اطراف زخم پرخون شده ممکن است با عوارضی از قبیل
تورم ، عفونت ، التهاب درمسیر لنف و تورم غدد لنفاوی اطراف و حتی تب همراه باشد.

سالک نوع مرطوب معمولا بعداز گذشت 4 الی 6 ماه با بجای گذاشتن جوشگاه خودبخود بهبود می یابد.

میزبان این سالک جوندگان از قبیل موش های صحرایی بخصوصی هستند و پشه ی خاکی انگل را از میزبان جونده به انسان منتقل می کند.
تعداد ضایعات در سالک مرطوب متعدد و حتی گاهی به صدها عدد میرسد و وسعت ضایعات نیز بیشتر است.


ایمنی

ضایعه سالک چه بصورت ابتلا ناشی از گزش پشه و چه بصورت تلقیح لیشمانیزاسیون وقتی بهبود پیدا کرد باعث مصونیت دائمی در مقابل عفونت های بعدی می شود.
بهبودی معمولا با ایجاد واکنشهای ایمنی تاخیری همراه است که آزمون پوستی لیشمانین از آن جمله است.


راههای پیشگیری و درمان بیماری سالک متعاقبا به اطلاع دوستان خواهد رسید. با کمال تشکر
لینک مرجع